چهار سال پيش خانه مستند تصميم به ساخت برنامه ای گرفت كه هدف آن اصلاح الگوی مصرف است. مستند مسابقه «خانه ما» از دل اين هدف شكل گرفت كه فصل اول مربوط به تهران بود. در ادامه شهرهای ديگر درگير مسابقه شدند و هر سال دو فصل از اين برنامه روی آنتن رفت. سازندگان «خانه ما» از دل يك رقابت تصميم دارند ســبكی از زندگی را ترويج كنند. اين زندگی مبتنی بــر مصرف صحيح و پرهيز از تجمل اســت. هر خانواده ماهانه مبلغی در اختيار دارند و هر كس بتواند مديريت بهتری داشته باشد به جايزه می رسد.

درباره «خانه ما» دو نگاه بارز وجود دارد؛ عده ای عقيده دارند تلنگری است به خانواده ها که با الگوی صحيح مصرف آشنا شــوند، همه اعضا در مباحث اقتصادی مشاركت داشته باشــند و … ، نگاه منفی اين است كه «خانه ما» سردمدار گداپروری است.

چهار سال پیش كه پخش «خانه ما» شروع شد گمان نمی كردیم این مستند مسابقه بتواند جای خود را میان مخاطب گسترده باز كند. در نظرسنجی های مختلف اما مشخص شــد «خانه ما» مورد توجه طیف زیادی از مخاطبان قرار دارد. این مستند مسابقه حالا به فصل هشتم رسیده و پخش آن از روز جمعه ششم دی ماه در شبكه نسیم شروع شده است. به همین خاطر گفت و احسان عمادی كارگردان این مسابقه انجام داده ایم.

دلیل اصلی موفقیت

برای خود من به عنوان عضوی از خانــواده تولید «خانه ما» بازخوردهای مثبتی كه این مستند مسابقه داشته و منجر به پیش تولید فصل نهم شده، مایه دلگرمی است. این برنامه با هزینه ای پایین و بدون ستاره و سلبریتی ساخته می شود و توانسته با آدم های كاملا معمولی كه در زندگی خودشان كار خارق العاده ای نكردند، مورد استقبال قرار گیرد.

روند انتخاب سوژه ها

بعد از فراخوانی كه داده می شــود، تعداد زیادی از خانواده ها برای شــركت در مســابقه ثبت نام می كنند. در مصاحبه ها موضوعاتی را محك می زنیم و بر اساس آن، خلقیات هر كسی دستمان می آید. بخشی از اولویت های انتخاب، خونگرم بودن و راحت بودن جلوی دوربین است. آدم هایی كه خیلی ساكت و درونگرا هستند مناسب جلوی دوربین نیستند بلكه اولویت، انتخاب كسانی است كه بتوانند شوخی كنند و بخشی از حریم شخصی شان را جلوی دوربین نمایش دهند. از آن سو به این فكر نكنند كه بقیه بعدا درباره مان چه خواهند گفت. در مرحله دوم خانواده شان را می بینیم و این بار در جمع واقعی با دوربین محك شان می زنیم.

هر ساعت یك دقیقه

روند ســاخت «خانه ما» این گونه نیست كه یك سناریوی چارچوب دار در اختیار خانواده ها قــرار بگیرد. همه چیز طبیعی پیش مــی رود و به همین خاطــر تصاویر زیادی به تدوینگر می رســد. یكی از ســختی های «خانه ما» كه كمتر به آن توجه شده، ماجرای تدوین آن است. ما تقریبا «یك ساعت، یك دقیقه » فیلمبرداری می كنیم. یعنی به ازای یك دقیقه كه می بینید یك ســاعت به طور متوسط فیلمبرداری شده است.

آدم ها كارگردانی نمی شوند

اینطور نیســت كه ما دیالوگی به شركت كننده ها بدهیم یا بگوییم فلان حركت را تكرار كن چون بازیگر نیستند اگر هم چنین چیزی بخواهیم عملا نتیجه خوبی به دست نمی آید. كاری كه می كنیم این است كه آدم ها را در شرایط استرس قرار می دهیم، چون در این شرایط بیشتر خود واقعی شان را نشــان می دهند. در برنامه ای كه تنش آن زیاد است آدم ها هرچه بخواهند خونسرد باشــند نمی توانند برخود مسلط باشند. كار ما در كارگردانی این است كه از یك طرف فضای راحت بودن مقابــل دوربین را آماده كنیــم و از یك طرف یك تنش زیرپوســتی بدهیم و مثلا وقت برنامه تمام است و فرصت ندارید و رقبــا چنان كردند و چنــان تا جذابیت حاصل شود.

هزینه ها متناسب با تورم

هزینه اختصاص داده شــده برای هر خانــواده در فصل اول 500هزارتومان بود و در فصل مشهد یك میلیون و 500 هزار تومان است. چیزی كه به عینه دیده ایم اینكه ما در تهران یك نوع سبك زندگی داریم اما در شهرستان ها خیلی از خانواده ها با حقوق كمی بیــش از دو میلیون تومان گــذران زندگی می كنند. تازه ما در برنامه، هزینه آب و برق و اجاره و … را لحاظ نمی كنیم. پولی كه به شــركت كننده ها می دهیم نزدیك به كف درآمد جامعه است.

نگاه گداپروری؟ هرگز!

خیلی موافق این حرف نیســتم كه «خانه ما» گداپروری را ترویج می دهد. هزینه ای كه در نظــر می گیریم صرفا خورد و خوراك و رفت و آمد اســت و هزینه برق و شــهریه و… را باید از این مبلغ كســر كرد. هزینه ماهانه یــك خانواده كه مثلا در اسلامشهر یا شــهریار زندگی می كند فكر می كنم بدون احتســاب هزینه های جاری خیلی رقمی بیش از این نیست. ما به جای 2 میلیون تومان هزینه ماهانه، یك میلیون و 500 هزار تومان می دهیم و می گوییم در این چالش شركت كنید. نمی خواهم منكر وضعیت اقتصادی بحرانی به ویژه در سال های اخیر بشوم ولی از آن طرف حتما دیده اید كه مصرف ما چقدر بی ملاحظه است.

منبع: روزنامه هفت صبح

برای اطلاع و استفاده از سایر مطالب ما، به کانال تلگرام خانه ما بپیوندید: